Department of Agricultural Research

Department of Agricultural Research

Yezin, Nay Pyi Taw

မြေနမူနာ စနစ်တကျ ကောက်ယူနည်း

August, 6 2020

မြေနမူနာ စနစ်တကျ ကောက်ယူနည်း

သီးနှံ စိုက်ပျိုးမြေ တစ်ဧကလျှင် ကျဘမ်းနေရာ (၂၀) ၏ အပေါ်ယံ (၆) လက်မ အနက်မှ ယူထားသော မြေနမူနာ (၂) ပေါင်ခန့် (၅၀ ကျပ်သားခန့်) အလေးချိန် ရှိသည့် ပမာဏသည် ဓာတ်ခွဲစမ်းသပ်ရန် လုံလောက်ပါသည်။

စိုက်ပျိုးသီးနှံအတွက် ထွန်ရေးထယ်ရေး မယူမီ / မြေမပြုပြင်မီ (သို့မဟုတ်) သီးနှံ ရိတ်သိမ်းပြီးချိန်တွင် မြေနမူနာယူရမည် ဖြစ်ပါသည်။

တစ်ဧကလျှင် ကျဘမ်းနေရာ (၂၀) အား အကွက်အတွင်း ဇစ်ဇတ်ပုံ (ပုံ - ၁.က) သွား၍သော်လည်း ကောင်း၊ ထောင့်ဖြတ်ပုံ (ပုံ - ၁.ခ) သွား၍ သော်လည်းကောင်း ရယူနိုင်ပါသည်။

စိုက်ခင်းမှ မြေနမူနာယူရာတွင် မြေနမူနာယူသည့် ကိရိယာ အမျိုးမျိုးဖြစ်သော အော်ဂါ၊ ပြွန်၊ ဂေါ်ပြား (ပုံ - ၂.က) စသည်တို့ဖြင့် ယူနိုင်ပါသည်။

စိုက်ခင်းများတွင် အလွယ်တကူရရှိနိုင်သည့် ပေါက်ပြားဖြင့်လည်း မြေနမူနာ ယူနိုင်ပါသည်။ ပေါက်ပြားကိုအသုံးပြု၍ မြေနမူနာယူမည်ဆိုပါက-

၁) မိမိယူမည့် နေရာမှ ပေါင်းမြက်များနှင့် အမှိုက်များအား ရှင်းလင်းပြီး (၆) လက်မ အနက်ထိ (၁)လက်မ အထူရရန် ပေါက်ပြားဖြင့် ဗွီပုံစံ (V Shape) ပေါက်ချပါ။

၂) ပေါက်ပြားပေါ်ရှိ မြေချပ်မှ ဘေးအစွန်း (၂) လက်မစီခန့်ကို ပယ်ပြီး အတွင်းသား (ပုံ - ၂.ခ) ကို ယူပါ။

၃) တစ်ဧက အကွက်အား ကိုယ်စားပြုကျဘမ်း (Random and Representative) နေရာ အနည်းဆုံး (၂၀) မှ ကောက်ယူထားသည့် မြေများအား သမအောင် မွှေပါ။

၄) မြေနမူနာများကို ညီမျှစွာ (၄) စိတ်ခွဲ၍ ထောင့်ဖြတ် (၂) စိတ်ကို ဖယ်ကာ ကျန်ထောင့်ဖြတ် ၂ စိတ် (ပုံ- ၂. ဂ) ကို ယူပါ။ ထိုသို့ လေးစိတ်ခွဲခြင်းကို မြေနမူနာ ရယူရမည့် ပမာဏ လုံလောက်သည်အထိ ခွဲယူပါ။

 သမန်းခင်း၏ မြေနမူနာယူခြင်း

စပါးစိုက်ပျိုးရန် သမန်းပြုလုပ်ထားသော နေရာမှ မြေနမူနာယူမည် ဆိုပါက အရှည် (၁) ပေခန့် ရှိသော ပီဗွီစီပိုက် တွင် (၆)လက်မ နေရာ၌ အပေါက်ငယ်များဖောက်ပြီး ထိုပိုက်ကို အသုံးပြုပြီး (ပုံ - ၃. က) မြေနမူနာအစိုကို ရယူနိုင်ပါသည်။

 မြေနမူနာထုပ်ပိုးခြင်း

မြေနမူနာထည့်မည့် အိတ်သည် တစ်ခါမျှ မသုံးရသေးသော ပလတ်စတစ်အိတ်အသစ် ဖြစ်ရပါမည်။ ဆေးစိမ်သည့် မျိုးစေ့များ ထည့်ထားသည့် အိတ်များ၊ မသန့်ရှင်းသော ကြွပ်ကြွပ်အိတ်များ၊ သတင်းစာအဟောင်းဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော စက္ကူအိတ်များဖြင့် မထည့်သင့်ပါ။

 မြေနမူနာ ဓာတ်ခွဲစစ်ဆေးရန် ပေးပို့ခြင်း

မြေနမူနာထုတ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် နေရာ၊ မြေ၏အနက်နှင့် ကောက်ယူခဲ့သည့် နေ့စွဲတို့ကို သေချာစွာ ဖော်ပြရပါမည်။ ဓာတ်ခွဲလိုခြင်း အကြောင်းအရင်း (ပုံ - ၃.ခ) ကို ရှင်းလင်းစွာရေးသားဖော်ပြ၍ စိုက်ပျိုးရေးသုတေသနဦးစီးဌာန၊ မြေဆီလွှာသုတေသနဌာနစုသို့ ပေးပို့နိုင်ပါသည်။

 မြေဆီလွှာသုတေသနဌာနစု ဓာတ်ခွဲခန်းက တိုင်းတာပေးနိုင်သည့် ဓာတ်ခွဲခြင်းများ

၁။ မြေချဉ်/ငန်ဓာတ်
၂။ ရေပျော်ဆားပါဝင်မှု
၃။ အပင်စားသုံးနိုင်သော နိုက်ထရိုဂျင်
၄။ အပင်စားသုံးနိုင်သော ဖော့စ်ဖရပ်စ်
၅။ အပင်စားသုံးနိုင်သော ပိုတက်စီယမ်
၆။ ကန့်ဓာတ်
၇။ သစ်ဆွေးဓာတ်
၈။ မြေသားဖွဲ့စည်းမှု
၉။ သွပ်ဓာတ်
၁၀။ သံဓာတ်
၁၁။ ထုံးဓာတ်
၁၂။ မဂ္ဂနီစီယမ်ဓာတ်
၁၃။ ဆိုဒီယမ်ဓာတ်
၁၄။ ကော့ပါးဓာတ်
၁၅။ မင်းဂနီးစ်ဓာတ်
၁၆။ ဘိုရွန်ဓာတ်
၁၇။ ဆီလီကွန်ဓာတ်
၁၈။ ကာဘွန်နိတ်
၁၉။ ဘိုင်ကာဘွန်နိတ်
၂၀။ ကလိုရိုဒ်
၂၁။ ဓာတ်ဖိုဖလှယ်နိုင်စွမ်းအား

မူရင်း- မြေဆီလွှာသုတေသနဌာနစု၊ စိုက်ပျိုးရေးသုတေသနဦးစီးဌာန၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာနမှ ထုတ်ဝေသည့် မြေနမူနာစနစ်တကျ ကောက်ယူနည်း လမ်းညွှန်စာစောင်

Credit: Khin Thant ၊ မြေဆီလွှာသုတေသနဌာနစု

မြေနမူနာ စနစ်တကျ ကောက်ယူနည်းမြေနမူနာ စနစ်တကျ ကောက်ယူနည်းမြေနမူနာ စနစ်တကျ ကောက်ယူနည်းမြေနမူနာ စနစ်တကျ ကောက်ယူနည်း